Opłata produktowa za opakowania - kogo dotyczy i jak jej uniknąć w 2020?
Powrót do listy wpisów

Opłata produktowa za opakowania – kogo dotyczy, ile wynosi i jak jej uniknąć?

Opłata produktowa za opakowania - kogo dotyczy, ile wynosi i jak jej uniknąć?

Sprawdź, czy opłata produktowa za opakowania dotyczy Twojej firmy i jak jej uniknąć! We wpisie znajdziesz także gotowy kalkulator pozwalający obliczyć jej wysokość.

8 min. czytania  |  stan prawny na 10.03.2020 r. 

Autor: Mikołaj Maśliński

 

Mówi się, że w życiu pewne są dwie rzeczy – śmierć i podatki. Ta zasada nie do końca sprawdza się w przypadku różnego rodzaju opłat związanych z ochroną środowiska. Wynika to z dwóch powodów. Po pierwsze, mało kto o nich wie. Po drugie, wiele firm jest z nich zwolnionych.

Opłata produktowa za opakowania to właśnie jeden z takich przykładów. Wielu przedsiębiorców słucha o niej z niedowierzaniem: „Co? Moja firma podlega opłacie za opakowania? Przecież ja nie produkuję opakowań! Dlaczego mam za nie odpowiadać?”. Nic bardziej mylnego…

Kto podlega opłacie produktowej?

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 542 ze zm.)” wprowadzający produkty w opakowaniach jest obowiązany zapewniać odzysk, w tym recykling odpadów opakowaniowych takiego samego rodzaju jak odpady opakowaniowe powstałe z tego samego rodzaju opakowań jak opakowania, w których wprowadził produkty (…)”.

Wobec powyższego firma wprowadzająca na rynek produkty w opakowaniach ma obowiązek zapewnić odzysk i recykling określonej ilości opakowań. Jeżeli nie osiągnie wymaganych poziomów odzysku i recyklingu, to w takiej sytuacji powinna uiścić opłatę produktową. Stanowi ona zatem rodzaj kary za niewywiązanie się z obowiązku odzysku opakowań, które wprowadziła na rynek wraz ze swoimi produktami.

Przykłady firm podlegających opłacie produktowej

Przykład 1 – firma produkcyjna

Pan Hubert prowadzi w Szczecinie małą fabrykę mebli. Produkowane przez niego meble są dowożone bezpośrednio do klientów lub dystrybutorów. W celu zabezpieczenia mebli przed uszkodzeniem Pan Hubert owija meble folią stretch, a także zabezpiecza je kartonem przekładkowym. Pan Hubert jest wprowadzającym produkty w opakowaniach i jest wpisany do rejestru BDO w dziale Dział VI, tabela IV.

Opłata produktowa za opakowania 2019 firma produkcyjna BDO
Opłata produktowa za opakowania – przykład firmy produkcyjnej, która produkowane towary pakuje w opakowania.

 

Przykład 2 – restauracja

Pani Ania prowadzi w Poznaniu restaurację. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Pani Ania oferuje zestawy obiadowe na wynos, które cieszą się dużą popularnością wśród pracowników okolicznych biur. Pani Ania wydaje posiłki w styropianowych opakowaniach. W takiej sytuacji Pani Ania jest wprowadzającym produkty w opakowaniach i jest wpisana do rejestru BDO w dziale VI, tabela IV.

Jak widzisz, wprowadzającym produkty w opakowaniach jest wielu małych i średnich przedsiębiorców! W praktyce mogą być to podmioty prowadzące różnego rodzaju działalność gospodarczą

  • punkty gastronomiczne oferujące żywność na wynos (restauracje, pizzerie itp.);
  • kawiarnie wydające kawę na wynos w papierowych kubeczkach;
  • producenci towarów codziennego użytku, którzy wytworzony produkt pakują do kartonów, worków, owijają folią stretch lub umieszczają na palecie;
  • przedsiębiorcy zajmujący się działalnością konfekcjonowaną;
  • przedsiębiorcy, którzy jako pierwsi wprowadzają na rynek polski produkt w opakowaniu (np. importerzy towarów w opakowaniach);
  • sklepy internetowe, które pakują do wysyłki towar w opakowania zbiorcze.

Podsumowując, jeżeli wprowadzasz produkty w opakowaniach, to powinieneś zapewnić odzysk i recykling odpadów opakowaniowych. Jeżeli nie wywiążesz się z tego obowiązku, wtedy powinieneś uiścić opłatę produktową.

Szukasz więcej informacji na temat samej Bazy danych o odpadach i tego, kto podlega wpisowi do rejestru BDO? Zajrzyj tutaj: Rejestr bdo – 5 faktów, które powinien znać każdy przedsiębiorca.

Ile w praktyce wynosi opłata produktowa za opakowania?

 Wysokość opłaty produktowej jest uzależniona przede wszystkim od masy opakowań oraz od ich rodzaju.

Przykład

Pan Ilona prowadzi mały zakład produkcyjny. W 2019 r. wprowadziła na rynek 300 opakowań z tworzyw sztucznych (folia stretch i folia bąbelkowa). Ponadto, jej firma wprowadziła na rynek 500 kg papieru i tektury.  Ponieważ Pani Ilona nie prowadziła recyklingu i odzysku odpadów opakowaniowych ma obowiązek uiść do 15 marca 2020 r. opłatę produktową. Wysokość tej opłaty wyniesie 1 761 zł.

Opłata produktowa za opakowania – jak ją wyliczyć?

Zasady wyliczania opłaty produktowej określa załącznik nr 2 do ustawy ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Choć nie jest to fizyka kwantowa, to jednak rozgryzienie tych wzorów zajmuje sporo czasu. Dlatego z myślą o osobach „energooszczędnych” postanowiłem przygotować gotowy kalkulator w Excelu ?

Przygotowany przeze mnie kalkulator uwzględnia aktualne stawki opłat (tzn. stawki opłat za 2019 r.). Co istotne, został on przygotowany z myślą o tych przedsiębiorcach, którzy nie prowadzili recyklingu i odzysku opakowań w 2019 r. i którzy wprowadzają opakowania inne niż niebezpiecznie. Jeżeli należysz do tej grupy przedsiębiorców, to na pewno zyskasz dzięki temu kalkulatorowi sporo czasu!

Zanim jednak podam Ci link do kalkulatora jeszcze chwilę poczekaj… Być może okaże się, że Twoja firma jest zwolniona z opłaty produktowej!

Kto może być z zwolniony z opłaty produktowej?  

Ustawodawca zwalnia z  tej opłaty podmioty wprowadzające niewielkie ilości opakowań (do 1 tony w ciągu roku). Powyższą kwestię reguluje art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi

„Przepisów ustawy w zakresie:

1) uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, w tym dotyczących opłaty produktowej, oraz dokumentów potwierdzających recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, eksport odpadów opakowaniowych i wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych,

2) obowiązku prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych, o których mowa w art. 19 ust. 1, oraz obowiązku dotyczącego sprawozdań o wysokości środków przeznaczonych na publiczne kampanie edukacyjne

– nie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1.”

 

Jak skorzystać ze zwolnienia z opłaty produktowej?  

W celu skorzystania ze zwolnienia należy złożyć specjalny wniosek wraz z oświadczeniami i innymi dokumentami dotyczącymi pomocy publicznej do właściwego miejscowo marszałka województwa. Ten obowiązek wynika bezpośrednio z art. 7 ust. 1 ustawy. 

Art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi

„Przepis art. 6 ust. 3 ma zastosowanie, jeżeli:

1) przedsiębiorca złoży marszałkowi województwa w terminie do dnia 15 marca każdego roku:

a) zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie, o którym mowa w art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 362),

b) informacje, których zakres został określony w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 2a ustawy, o której mowa w lit. a;

2) spełnione są dla przedsiębiorcy warunki dopuszczalności pomocy de minimis określone w obowiązujących przepisach prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie.”

Jak zatem widzisz, w relatywnie prosty sposób możesz zostać zwolniony z szeregu obowiązków! Pamiętaj jednak: opłata produktowa może być zniesiona za dany rok kalendarzowy, o ile złożysz stosowny zestaw dokumentów.

Do kiedy należy złożyć wniosek o zwolnienie z opłaty produktowej?

Termin na złożenie wniosku upływa z dniem 15 marca. W przypadku, jeżeli przedsiębiorca nie złoży w tym terminie wniosku, to utraci prawo do skorzystania ze zwolnienia.

Udzielenie zwolnienia jest równoznaczne z przyznaniem tzw. pomocy de minimis. Jest to forma finansowego wsparcia dla małych i średnich przedsiębiorców. Koncepcja pomocy de minimis wywodzi się z zasady, iż pomoc o stosunkowo niskiej wartości nie jest w stanie naruszyć konkurencji lub wywierać wpływu na handel między Państwami Członkowskimi.

W praktyce oznacza to, że z pomocy de minimis mogą skorzystać wyłącznie przedsiębiorcy, którzy nie przekroczyli maksymalnej kwoty pomocy, jakie państwo może udzielić jednemu przedsiębiorcy. Aktualnie w ramach tej pomocy przedsiębiorca może uzyskać w okresie 3 lat nie więcej niż równowartość:

  • 200 tys. euro brutto
  • 100 tys. euro brutto (jeśli twoja firma zajmuje się transportem drogowym towarów)

Inne progi dotyczą produkcji rolnej i sektora rybołówstwa.

Jak wyliczyć pomoc de minimis z tytułu zwolnienia z opłaty produktowej?

Wyliczenie opłaty produktowej następuje na odrębnych zasadach niż w przypadku pomocy de minimis. Wynika to z faktu, że na potrzeby wyliczenia pomocy de minimis stosuje się najwyższą możliwą stawkę za 1 kg opakowań, bez względu na ich rodzaj (4,50 zł za 1 kg). Z kolei w przypadku obliczania opłaty produktowej stosuje się stawki wynikające z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2014 r. w sprawie stawek opłat produktowych dla poszczególnych rodzajów opakowań (Dz.U. z 2014 r. poz. 1972). W tym wypadku stawki są uzależnione od rodzaju opakowań. Przykładowo, dla papieru i tektury stawka opłaty produktowej wynosi zaledwie 0,70 zł.

Porównanie wysokości opłaty produktowej i pomocy de minimis dla takiej samej ilości opakowań przedstawia poniższa tabela:

Rodzaj opakowań wprowadzonych przez przedsiębiorcę Masa opakowań w kg / rok
z tworzyw sztucznych
(np. folia stretch, folia bąbelkowa, big bag)
300

 

z papieru i tektury
(np. pudełka kartonowe, przekładki kartonowe)
500
Porównanie kosztów
Wysokość zwolnienia w ramach pomocy de minimis Opłata produktowa za opakowania
5 902 zł 1 761 zł

Wobec powyższego przedsiębiorca powinien sam ocenić, co w danym przypadku będzie dla niego korzystniejsze, tj. czy będzie to składanie wniosku czy po prostu uiszczenie opłaty produktowej. W zależności bowiem od sytuacji firmy czasem rozwiązaniem korzystniejszym może być po prostu uiszczenie opłaty produktowej, w szczególności, jeżeli kwota opłaty produktowej nie jest zbyt wygórowana.

Jak wyliczyć wysokość pomocy de minimis lub opłatę produktową?

 Powyższą kwestię również reguluje ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Wróćmy zatem do kalkulatora. Poniżej zamieściłem ramkę, dzięki której możesz zapisać się do newslettera, a w odpowiedzi dostaniesz link do kalkulatorów, które umożliwiają wyliczenie:

  • wartości pomocy de minimis oraz
  • opłaty produktowej dla wprowadzających opakowania, którzy nie prowadzili recyklingu lub odzysku opakowań w 2019 r.

Przygotowane wzory wzory zostały przygotowane z myślą o małych i średnich przedsiębiorcach, którzy wprowadzają na rynek podstawowe opakowania takie jak folia stretch, pudełka kartonowe, butelki, słoiki, folię bąbelkową, puszki itp. Przygotowane wzory nie obejmują natomiast kalkulacji dla opakowań wielometariałowych oraz opakowań środków niebezpiecznych. W planach mam jednak uzupełnienie tych wzorów w przypadku opłat za 2020 r. Zapisując się do newslettera, na pewno się o tym dowiesz 🙂 

Opłata produktowa kalkulator w excel Mikołaj Maśliński

Jakie dokumenty należy złożyć, aby uzyskać pomoc de minimis?

Przedsiębiorca, który chce uzyskać zwolnienie z opłaty produktowej powinien przede wszystkim złożyć wniosek o udzielenie pomocy de minimis z tytułu zwolnienia z opłaty produktowej. Powyższy wniosek składa się do marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę lub miejsce zamieszkania odpowiednio przedsiębiorcy.

Ponadto, do wniosku powinny być dołączone następujące dokumenty:

  1. Oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie, o którym mowa w art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 362);
  2. Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis.

 Do wniosku polecam również dołączyć informację o masie opakowań wprowadzonych na rynek krajowy wraz z wyliczeniem wnioskowanej pomocy.

Wzory dokumentów

Wzory wszystkich ww. dokumentów możesz znaleźć m.in. na stronie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego (link do strony ze wzorami).

Opracowałem również własne wzory wraz z praktycznymi wyjaśnieniami. Jeżeli jesteś nimi zainteresowany napisz na mój adres mikolaj.maslinski@mmdp.pl. Być może będę mógł pomóc!

 

BDO a sprawozdania za wprowadzone opakowania

Na koniec chciałbym Ci przypomnieć jeszcze jedną ważną rzecz. Skorzystanie z pomocy de minimis nie zwalnia przedsiębiorcy z obowiązku złożenia do marszałka województwa rocznego sprawozdania o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy o odpadach.

Co istotne, sprawozdanie za 2019 r. należy złożyć do 30 czerwca 2020 r. poprzez system BDO.

Mam nadzieję, że ten artykuł chociaż trochę wyjaśnił Ci meandry opłaty produktowej. Chętnie przeczytam w komentarzach co myślisz o tym artykule i czy te treści są Twoim zdaniem wartościowe.

Tyle na dzisiaj ?

Pozdrawiam serdecznie,

Mikołaj

Mikołaj Maśliński, Prawnik
Cześć! Nazywam się Mikołaj Maśliński. Być może jestem Twoim nowym prawnikiem! Zajmuję się rozwiązywaniem problemów małych i średnich przedsiębiorców. Doradzam głównie w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej, prawa ochrony środowiska oraz telemedycyny.

Komentarze (13 opinie)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przemek

Sprawa z BDO i tak jest jedną wielką zagadką, przynajmniej dla jednoosobowych działalności. Deadline był do końca grudnia. Co jeśli według ankiety na mos.gov.pl przedsiębiorca nie dokonał wpisu do BDO a w trakcie roku chce poszerzyć działalność?

Mikołaj Maśliński

Na takie pytania nie ma łatwych odpowiedzi. Niestety, już posypały się pierwsze kary za brak wpisu do BDO. Taką informację mam bezpośrednio od Rzecznika MŚP. Również Portal Komunalny podaje, że sypią się kary. Podobno WIOŚ-e nałożyły dokładnie 283 kary administracyjne pieniężne za prowadzenie działalności bez wymaganego wpisu do rejestru BDO, przy czym 51 z nich nałożono w okresie od 1 stycznia 2020 r. Najwyższa z wymierzonych kar wyniosła 20 tys. zł (więcej https://portalkomunalny.pl/ukarani-za-brak-bdo-kwoty-kar-siegaja-kilkudziesieciu-tysiecy-zlotych-401218/). W związku z powyższym rekomenduje jak najszybciej dokonać wpisu do rejestru BDO jeżeli na Pana firmie ciąży taki obowiązek. Póki co wydane kary dotyczą promila przedsiębiorców, natomiast nie ma co czekać. Swoją drogą, planuję przygotować kurs on-line, w którym będę wyjaśniał prawne i techniczne szczegóły dotyczące funkcjonowania BDO.

Przemek

dziękuję za odpowiedź:) Czy mógłbym odezwać się do Pana e-mailowo i opisać moją sytuację? pozdrawiam, Przemek

Mikołaj Maśliński

Jasne, mam co prawdę kilka spraw teraz na tapecie, ale na początku tygodnia na pewno postaram się pomóc :)

Cezar

Tekst bardzo pomocny :) Zahaczając o temat dot. rejestracji w BDO - co jeśli wniosek o wpis złożyłem na przełomie grudzień 2019-styczeń 2020 i do tej pory nie otrzymałem żadnej odpowiedzi? Dla mnie to całe BDO jest tak zawiłe przez te wszystkie wykluczenia, wyjątki itp. oraz odnośniki i odnośniki do odnośników, że nie do końca jestem przekonany o powinności rejestracji. Ostatecznie wniosek złożyłem, a tu żadnej odpowiedzi - ani na tak, ani na nie. Wprowadzam do obrotu produkty w opakowaniach (ilości znikome, bo max kilka kg rocznie). Teraz walczę ze sprawozdaniami i już wiem, że na pomoc de minimis dopiero od przyszłego roku się załapię, bo już mi termin mija w tym roku :/ Nadal nie wiem co z tym nieszczęsnym rejestrem i numerem, skoro odpowiedzi nie mam a dodzwonić się do urzędu do tej pory mi się nie udało :/

Mikołaj Maśliński

Cieszę się, że tekst jest przydatny :) Co do Pana wniosku o wpis do BDO: urzędy marszałkowskie są zawalone wnioskami i mają ogromne opóźnienia. W samym Poznaniu liczba wniosków o wpis do BDO podobno wynosiła na przełomie lutego / marca ok. 40 000 wniosków! Proszę cierpliwie czekać, ewentualnie może Pan wnieść ponaglenie w trybie KPA. Jeżeli chodzi o termin, to jeszcze ma Pan czas jutro, żeby złożyć wniosek! Zgodnie z art. 57 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.. Oznacza to, że w tym roku termin upływa dopiero w poniedziałek 16 marca! Proszę również pamiętać, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: 1) wysłane w formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał urzędowe poświadczenie odbioru; 2) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym; Jeżeli zdecyduje się Pan na list, to koniecznie proszę wysłać listem poleconym i zachować kopię pism i dowód nadania :).

adam

czy aby skorzystać z pomocy de minimis to łączna ilość wprowadzonych opakowań musi być mniejsza niż 1 tona czy dla każdego rodzaju nie więcej niż 1 tona? np wprowadzam 800 kg folii i 500 kg kartonu.

Mikołaj Maśliński

Art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi jest jednoznaczny - zwolnienie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg. W opisanej sytuacji nie łapie się Pan na zwolnienie...

Ewa

Szkoda, że wcześniej nie natrafiłam na ten artykuł. Bardzo mi pomógł i dziękuję za kalkulator!

Michel

Do 11 września 2020 r. przesunięto terminu składania rocznego sprawozdania o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami a do kiedy trzeba wykonać opłatę produktywną ? oraz abonament czy jak to tam się nazywa trzeba opłacać co rok ?

Mikołaj Maśliński

Dziękuję za to pytanie! Opłatę produktową należało uiścić do 15 marca. Jeżeli chodzi o opłatę roczną (abonament), to termin jest do końca lutego. Więcej na ten temat piszę w tym artykule: https://mikolajmaslinski.pl/jak-uniknac-wykreslenia-z-bdo-czyli-oplata-roczna-w-2020-r/

Arthur

Prowadzę sklep pakuję towar do woreczków foliowych jak i kartonów i sprzedaje go, jak również wysyłam przez internet. Jakie mam obowiązki względem BDO?

Mikołaj Maśliński

Z tego co Pan piszę to wygląda mi to na wprowadzanie produktów w opakowaniach (przepakowywanie towarów do woreczków foliowych / kartonów). Natomiast trzeba zadać jeszcze kilka pytań: jakie są to towary? Czy sprowadza pan je z zagranicy czy kupuje w Polsce lub sam produkuje? Czy wytwarza Pan odpady i ile? Czy prowadzi Pan również sklep stacjonarny, w którym wydaje Pan towar w tzw. reklamówkach? Polecam na początek webinar pt. sklep internetowy a BDO: https://mikolajmaslinski.pl/produkt/sklepy-internetowe-a-bdo-mini-kurs/. Webinar jest aktualnie w promocji (47 zł brutto). Znajdzie Pan w nim informacje o obowiązkach podmiotów wprowadzających produkty w opakowaniach, jak je wykonać oraz wzory dokumentów (np. obowiązkowej ewidencji opakowań, w których zostały wprowadzone produkty).